Եղեգիս գյուղ

Եղեգիս գյուղ

Եղեգիսը գյուղ է Հայաստանի Վայոց ձորի մարզում՝ տեղակայված լեռներով շրջապատված գեղատեսիլ հովտում։ 13-14-րդ դարերում այն եղել է ազդեցիկ Օրբելյան իշխանական տոհմի նստավայրը։

Գյուղը բարգավաճել է առևտրական ճանապարհների կարևոր հանգույցում գտնվելու շնորհիվ։ Այս ճանապարհները կապել են տարածաշրջանի տարբեր բնակավայրերն ու տարածքները։ Եղեգիսի պատմական ժառանգության մաս են կազմում եկեղեցիները, վանքերը, խաչքարերը և բացառիկ հրեական գերեզմանատունը, որոնք վկայում են միջնադարյան բնակավայրի բազմազան մշակութային կյանքի մասին։

Գյուղի ամենանշանավոր հուշարձաններից է 14-րդ դարի սկզբին կառուցված Զորաց եկեղեցին, որը հայտնի է նաև Սուրբ Աստվածածին կամ Զորաց տաճար անուններով։ Ի տարբերություն հայկական եկեղեցիների մեծ մասի՝ այն ունի բացօթյա կառուցվածք։ Խորանը բարձրացված է, իսկ արևմտյան հատվածը բաց է թողնված, որպեսզի հավատացյալները կարողանան հավաքվել եկեղեցու արտաքին տարածքում։ Պատմական մեկնաբանություններից մեկի համաձայն՝ եկեղեցին նախատեսված էր նաև հեծյալ զինվորների համար, որոնք մարտի մեկնելուց առաջ կարող էին օրհնություն ստանալ՝ առանց ձիերից իջնելու։

Մեկ այլ ուշագրավ պատմական հուշարձան է Եղեգիսի հրեական գերեզմանատունը, որը հայտնաբերվել է 1997 թվականին։ Այնտեղ պահպանվել են հիմնականում 13-14-րդ դարերով թվագրվող տապանաքարեր, որոնց մի մասի վրա կան եբրայերեն և արամեերեն արձանագրություններ։ Այս գտածոները կարևոր ապացույցներ են այն մասին, որ միջնադարյան Հայաստանում բնակվել է հրեական համայնք, որն իր մասնակցությունն է ունեցել տարածաշրջանի առևտրական և մշակութային կյանքում։ Գերեզմանատունը համարվում է Հարավային Կովկասում պահպանված միջնադարյան հրեական գերեզմանատների հազվագյուտ օրինակներից մեկը։

Գյուղում պահպանվել են նաև միջնադարյան այլ կրոնական կառույցների մնացորդներ, այդ թվում՝ Սուրբ Կարապետ եկեղեցին։ Մոտակայքում կարող եք այցելել նաև Ցախաց քար վանական համալիր և Սմբատաբերդ ամրոց, որոնք գտնվում են շրջակա լեռնային հատվածներում։ Այս պատմական հուշարձանները հնարավորություն են տալիս ծանոթանալու միջնադարյան Հայաստանի կրոնական և պաշտպանական ճարտարապետությանը։

Քարտեզ

Պլանավորել ուղևորություն